BÖLÜM 14: BAŞLANGIÇ

Anka Pars Hatay’a geleli bir ay oldu ve kazı neredeyse yeni başladı. Ocak ayının keskin soğuğu yüzüme çarpıyor; otelden çıkıp kazı alanına yürürken rüzgâr yanaklarımı kızartıyor. Kahvaltı salonunda ekibi izliyorum: Jeoarkeolog Emre toprağın sertliği ve katman yapısını tartışıyor, antropolog Sibel yeni bulunan küçük kemik parçalarını dikkatle inceliyor. Restoratör Elvin, elleriyle bir seramiği nazikçe tutarken yüzünde odaklanmış bir ciddiyet var. Fotoğrafçı Cem ışığın açısını ayarlıyor, kazı mimarı Derya ise haritaları ve çizimleri tekrar tekrar gözden geçiriyor. Ekip şefi Haluk Hoca, her zamanki sakin ve ağırbaşlı haliyle tüm bu kaosu yönetiyor. Ben de onların arasında, kazı alanına doğru yürürken heyecanlanıyor ve içimde garip bir huzur hissediyorum. Karan… Kasım ayında tanıştık. Daha iki ay bile olmadı ama onu çok uzun zamandır tanıyormuşum gibi hissediyorum. Tarihçi olarak ekibin merkezinde duruyor; buluntuların anlamını çözerken dikkatli, titiz ve bir o kadar da sakin. Onun bakışı, sesi ve yanındaki güven veren duruşu, kazı alanının karmaşasında bana hem rehber hem de ilham veriyor. Her buluntu, onun yorumuyla anlam kazanıyor. Kazı alanı daha yeni, toprak sert ve katmanlar gizemli. Sibel ve Emre ile çalışırken her küçük buluntu beni hem heyecanlandırıyor hem de meraklandırıyor. Elimde bir parça seramik, üzerinde ince çizgiler… Karan’a göstermek istiyorum, bazen yanına gidip onun gözlerindeki o anlayışı yakalamak için sabırsızlanıyorum. Bu kısa sürede aramızda oluşan sessiz uyum, her anı daha anlamlı kılıyor. Akşam otel odama döndüğümde günün bütün hareketi duruyor. Duş alıp tozlu giysilerimi temizlerken, ekibin bugün ortaya çıkardığı parçaları düşünüyorum. Herkes kendi alanında uzman, ama birlikte çalışmak hem bilgiyi hem enerjiyi çoğaltıyor. Karan’la yürüdüğümüz kısa sohbetleri, onun bulgulara dair küçük yorumlarını düşünüyorum; iki ayda aramızda oluşan bu bağ, bir tür güven ağı gibi. Bu kazı, tıpkı toprağın katmanları gibi katmanlı. Her gün yeni bir parça açılıyor hem geçmişin hikâyeleri hem de içimdeki duygular. Henüz başlangıçta olmamıza rağmen, her sabah kazı alanına adım attığımda aklıma ilk düşen isim Karan oluyor. Belki de bu yeni evrende hem tarihle hem de onunla kurduğum bu bağ, en az buluntular kadar değerli. Akşam olunca otelin terasına çıktım. Hava hâlâ soğuk ama rüzgâr yumuşamış, hafif bir esinti yüzüme çarpıyor. Masanın üzerinde iki fincan kahve buharlaşıyor; elimle fincanımı sarıp ısıtmaya çalışırken Karan karşıma oturuyor. Göz göze geliyoruz, kısa bir sessizlik… ama sessizlikten önce bile ne konuşacağımızı biliyoruz gibi. “Bugün bulduklarımız hakkında ne düşünüyorsun?” diye soruyor Karan. Gözlerindeki o sakin merak bana her zaman güven veriyor. Cevap vermeden önce kazı alanında topladığımız parçaları gözden geçiriyorum: küçük seramik kırıkları, taş aletler ve o eski yüzük… Ama yüzük diğerlerinden farklı; kuş, hilal ve ateş motifleriyle işlenmiş, daha önce hiç görmediğimiz bir stil. Sanki bilinmeyen bir uygarlığın ritüel sembollerinden biri. “Yüzük hâlâ en ilginç parça,” diyorum sonunda. “Kuş, hilal ve ateş motifleri… Bu insanlar gerçekten farklı bir sembol dili geliştirmiş. Sadece bir aile yadigârı gibi görünmüyor; belki de inançlarıyla, ritüelleriyle ilgili.” Karan kafasını eğiyor, fincanını dudaklarına götürüp bir yudum alıyor. “Bence haklısın,” diyor. “Ama diğer parçalarla birlikte değerlendirdiğimizde, bu uygarlığın kültürünü, sosyal yapısını ve inanç sistemini anlamamız mümkün olabilir. Daha önce hiç rastlamadığımız bir toplumla karşı karşıyayız.” Kahvelerimizi yudumlarken buluntuları tek tek gözden geçiriyoruz. Ben bazı parçaların kullanım amacını soruyorum, Karan tarihsel bağlamını tahmin ediyor; aramızda küçük tartışmalar oluyor, ama hepsi merak ve heyecanla dolu. Yüzüğü elime alıp kuşun kanat çizgilerini, hilalin eğrisini ve ateş motifinin kıvrımlarını inceliyorum. “Sence bu üç motif bir ritüelin sembolleri mi, yoksa toplumun günlük yaşamına dair bir işaret mi?” diye soruyorum. Karan gözlerini kı…